Back to top

Ieder schilderij, plakkaat, artikel, foto of archiefstuk heeft een eigen verhaal. Soms is het verhaal groot, soms klein. De gemene deler is dat ieder stuk uniek is en zijn eigen geschiedenis heeft. In deze rubriek wordt zo’n unieke bron uit WOII-portal oorlogsbronnen.nl uitgelicht. Deze aflevering: Waalwijkers zwaaiend met de Nederlandse vlag. 

Een vlag is een betekenisvol object in alle tijden. Maar in die van oorlog des te meer. Dat bleek ook uit de aandacht voor en het bedrag waarmee begin september de zogenaamde D-Day vlag Nederland is binnengehaald. Een overblijfsel van de landing in Normandie en symbool voor de bevrijding voor velen. Vlaggen kunnen verbroederen en een boodschap uitdragen. Het is ook niet voor niets dat bijvoorbeeld de film 'De bevrijding van Alkmaar' start met vlagvertoon. In de portal oorlogsbronnen.nl zijn duizenden bronnen te vinden over vlaggen en vlagvertoon tijdens de Tweede Wereldoorlog en de bevrijding. Zoals ook op de uitgelichte bron van deze maand: een foto genomen in Waalwijk, waar in oktober 1944 met vlaggen werd gezwaaid vanwege de binnentocht van de Schotten.

Het verhaal achter vlagvertoon

Maar zo blij als de inwoners van de Noord-Brabantse gemeente waren, zo zwaar kregen ze het nog te verduren. De geallieerden komen tot stilstand bij de Bergsche Maas en tot de capitulatie in mei 1945 ligt Waalwijk en omgeving in de frontlinie. Bij de vijf weken durende strijd om de Kapelsche Veer, een paar kilometer buiten Waalwijk, vallen zo'n 1200 doden. Deze foto laat bevrijding van dezelfde oorlog zien, is vastgelegd op dezelfde plek, vanuit bijna hetzelfde standpunt, door dezelfde fotograaf en eveneens met in het middelpunt Nederlandse vlaggen. Twee foto's, twee verhalen; oktober '44 en mei '45 is door de mensen op de foto's waarschijnlijk heel anders ervaren. 

Het gebruik van vlaggen in de laatste maanden van de oorlog kent vele kanten, van vreugde, overgave, saamhorigheid, enzovoorts. Dat wordt ook goed geillustreerd door de volgende bronnen. Deze foto's kennen verschillende fotografen, locaties en invalshoeken maar dragen hetzelfde thema: het naderende einde van de oorlog. Eén laat Duitse officieren zien in Wageningen met een witte vlag tijdens capitulatieonderhandelingen. Een ander verboden vlagvertoon in Leiden rond de naderende bevrijding, vastgelegd vanuit het dakraam van de fotograaf zo blijkt uit het volgende interview.

Meer zien en lezen over vlagvertoon in de oorlogsperiode of rond de bevrijding in het speciaal? Ga naar Oorlogsbronnen.nl.