Back to top

Ieder schilderij, plakkaat, artikel, foto of archiefstuk heeft een eigen verhaal. Soms is het verhaal groot, soms klein. De gemene deler is dat ieder stuk uniek is en zijn eigen geschiedenis heeft. In deze rubriek wordt zo’n unieke bron uit WOII-portal oorlogsbronnen.nl uitgelicht. Deze aflevering: draaiorgel Het Snotneusje.

Het is 7 mei 1945. Nederland is bevrijd en op de Dam staan blije Amsterdammers te wachten op de Canadese bevrijders. Uit draaiorgel Het Snotneusje klinkt muziek. Maar rond 15.00 uur komt onverwacht een einde aan het feestgedruis. Duitse soldaten – die zich officieel al hadden overgegeven – beginnen vanuit het gebouw van De Groote Club op de menigte te schieten. Het publiek raakt in paniek. Iedereen schreeuwt, gilt en is op zoek naar een plek waar ze kunnen schuilen voor de regen van kogels. Velen zoeken dekking achter het orgel.

Wanneer de beschieting voorbij is, zijn 22 mensen gedood en ruim honderd mensen gewond. Het Snotneusje heeft ervoor gezorgd dat er niet meer slachtoffers zijn gevallen, maar is zelf wel geraakt. Bij een opknapbeurt later vinden de restaurateurs kogels in het orgel. Het schietincident op de Dam maakte van Het Snotneusje een Amsterdamse held. Het orgel is nu een onderdeel van de collectie van het Amsterdam Museum.

Wie overigens zoekt in Oorlogsbronnen.nl op 'Het Snotneusje' of 'Dam incident' vindt niet alleen de orgel uit het Amsterdam Museum, maar ook de geweerkogels uit het orgel en een foto van de Dam met daarop schuilende mensen achter het orgel.